Silnik spalinowy

Jak podłączyć cewkę gaszenia silnika?

Autor: Redakcja mad-cars.pl Opublikowano Czas czytania: 5 min

Cewka gaszenia silnika z trzema przewodami ma zwykle dwa uzwojenia: rozruchowe, które przez krótki czas wciąga trzpień, oraz podtrzymujące, które utrzymuje go w pozycji pracy. Masa jest wspólna, przewód podtrzymania dostaje napięcie po włączeniu zapłonu, a przewód rozruchowy tylko podczas pracy rozrusznika. Zasilanie uzwojenia rozruchowego na stałe niemal zawsze kończy się przegrzaniem i spaleniem cewki.

Dlaczego cewka ma trzy przewody?

W układzie gaszenia silnika, na przykład przy jednostce Deutz F5L912, cewka musi pokonać opór sprężyny i mechanizmu pompy wtryskowej. Do tego potrzebuje krótkiego impulsu o większym poborze prądu. Za ten ruch odpowiada uzwojenie rozruchowe, nazywane też przyciągającym.

Po całkowitym wciągnięciu trzpienia jego położenie utrzymuje drugie uzwojenie. Pobiera ono mniej prądu i może pracować przez cały czas działania silnika. To uzwojenie podtrzymujące. Po wyłączeniu zapłonu napięcie zanika, pole magnetyczne przestaje działać, a sprężyna wysuwa trzpień i przestawia dźwignię pompy w położenie gaszenia.

Trzy przewody oznaczają więc zazwyczaj wspólną masę, zasilanie podtrzymania oraz zasilanie rozruchu. Nie należy jednak przypisywać funkcji wyłącznie na podstawie koloru. Producenci stosują różne oznaczenia, dlatego przewody trzeba sprawdzić multimetrem.

Jak podłączyć cewkę gaszenia silnika?

Przed podłączeniem sprawdź napięcie instalacji oraz oznaczenie cewki. Cewka 24 V musi pracować w instalacji 24 V. Podanie niewłaściwego napięcia może ją uszkodzić, nawet jeśli przewody zostały podłączone zgodnie z funkcją.

Przewód Funkcja Zasilanie Cel
Masa Wspólny powrót prądu Połączona z masą instalacji Zamknięcie obwodu obu uzwojeń
Podtrzymanie Uzwojenie podtrzymujące Po włączeniu zapłonu i podczas pracy silnika Utrzymanie trzpienia w pozycji pracy
Rozruch Uzwojenie przyciągające Tylko podczas kręcenia rozrusznikiem Całkowite wciągnięcie trzpienia

Przewiń tabelę w bok →

W praktyce przewód podtrzymania prowadzi się przez obwód stacyjki. Po przekręceniu kluczyka w pozycję zapłonu pojawia się na nim napięcie. Przewód rozruchowy powinien otrzymywać napięcie z obwodu rozrusznika, najlepiej przez osobny przekaźnik. Napięcie na tym przewodzie ma występować tylko wtedy, gdy kluczyk znajduje się w pozycji rozruchu.

Przekaźnik ogranicza obciążenie stacyjki i pozwala prawidłowo sterować uzwojeniem pobierającym większy prąd. W maszynach budowlanych przewód rozruchowy bywa połączony z jednym z przekaźników znajdujących się w skrzynce instalacji przy zbiorniku lub silniku, ale dokładne miejsce zależy od konkretnej maszyny.

Podłączanie wykonaj w następującej kolejności:

  1. Odłącz akumulator i sprawdź, czy cewka ma napięcie zgodne z instalacją.
  2. Zidentyfikuj przewód masowy, korzystając ze schematu albo pomiaru ciągłości obwodu do masy.
  3. Znajdź przewód, na którym napięcie pojawia się po włączeniu zapłonu, i podłącz go do wejścia uzwojenia podtrzymującego.
  4. Znajdź przewód, na którym napięcie pojawia się wyłącznie podczas pracy rozrusznika, i podłącz go do wejścia uzwojenia rozruchowego przez przekaźnik.
  5. Po podłączeniu sprawdź, czy trzpień wykonuje pełny skok i czy po wyłączeniu zapłonu sprężyna swobodnie cofa mechanizm.

Dlaczego cewka się grzeje i przepala?

Najczęstszą przyczyną jest stałe zasilanie uzwojenia rozruchowego. Jeśli przewód rozruchowy zostanie podłączony razem z przewodem podtrzymania pod stałe zasilanie po stacyjce, silne uzwojenie będzie pracować przez cały czas. Nie jest do tego przeznaczone. Cewka może wtedy szybko się nagrzać, stracić izolację i ulec spaleniu.

Nie wolno zasilać uzwojenia rozruchowego przez cały czas pracy silnika. Po wciągnięciu trzpienia jego położenie ma utrzymywać wyłącznie uzwojenie podtrzymujące.

Do typowych przyczyn uszkodzeń należą:

  • Brak odcięcia napięcia rozruchowego po zakończeniu pracy rozrusznika.
  • Sklejony lub uszkodzony przekaźnik, który pozostawia zasilanie na uzwojeniu przyciągającym.
  • Zablokowany mechanicznie trzpień albo źle ustawione cięgno, przez co cewka nie osiąga końca skoku.
  • Olej dostający się do wnętrza cewki lub na jej połączenia wskutek nieszczelności przy pompie wtryskowej.
  • Niewłaściwe napięcie instalacji albo zbyt wysokie napięcie ładowania.

Jak sprawdzić przewody i cewkę miernikiem?

Próbówka pokaże jedynie obecność napięcia. Do rozpoznania funkcji przewodów potrzebny jest multimetr ustawiony na pomiar napięcia stałego. Podczas pomiarów zachowaj ostrożność, ponieważ elementy przy silniku mogą się poruszać i nagrzewać.

Sprawdź układ w następujący sposób:

  • Zmierz napięcie między masą a przewodem podtrzymania przy włączonym zapłonie. Powinno pojawić się napięcie instalacji.
  • Zmierz napięcie między masą a przewodem rozruchowym przy samym włączonym zapłonie. Nie powinno go być.
  • Powtórz pomiar na przewodzie rozruchowym podczas kręcenia rozrusznikiem. Wtedy napięcie powinno się pojawić.
  • Po uruchomieniu silnika sprawdź, czy napięcie na przewodzie rozruchowym zanika, a na przewodzie podtrzymania pozostaje.

Przy krótkim teście warsztatowym można zasilić uzwojenie rozruchowe na moment, używając zabezpieczonego przewodu i napięcia zgodnego z cewką. Taki test wykonuje się tylko przez bardzo krótki czas. Jeśli trzpień zostanie wciągnięty, a po odłączeniu przewodu podtrzymania wraca dzięki sprężynie, mechanizm działa zgodnie z zasadą pracy.

Jeżeli na przewodzie rozruchowym napięcie pozostaje po uruchomieniu silnika, nie wymieniaj od razu cewki. Najpierw sprawdź przekaźnik, jego zasilanie i przewód sterujący ze stacyjki.

Regulacja cięgna i montaż mechaniczny

Cewka musi mieć możliwość wykonania pełnego skoku. Cięgno powinno być ustawione tak, aby po włączeniu rozruchu trzpień został dociągnięty do końca, ale bez mechanicznego dobicia lub blokowania. Jeśli regulacja jest zbyt długa albo dźwignia pompy stawia nadmierny opór, trzpień może zatrzymać się przed końcem. Wtedy uzwojenie rozruchowe nadal próbuje go przyciągać i zaczyna się przegrzewać.

Sprawdź także, czy sprężyna mechanizmu swobodnie cofa dźwignię po zaniku napięcia. Olej na zewnętrznej części cewki może oznaczać nieszczelność w rejonie pompy wtryskowej. Samo wytarcie oleju nie rozwiąże problemu, jeśli ciecz dostaje się do środka i pogarsza stan izolacji.

Prawidłowy układ jest prosty: masa pozostaje podłączona, podtrzymanie działa po włączeniu zapłonu, a rozruch otrzymuje napięcie wyłącznie podczas kręcenia rozrusznikiem. Jeśli te warunki są spełnione, a cewka nadal szybko się przepala, trzeba sprawdzić mechaniczne opory, przekaźnik oraz napięcie ładowania.

O autorze

Redakcja mad-cars.pl

Pasja do czterech kółek, nowinki technologiczne i praktyczne porady – wszystko, co napędza świat motoryzacji. Doświadczony zespół dzieli się rzetelną wiedzą, testami aut i wskazówkami, które doceni każdy kierowca, niezależnie od stażu.

Wszystkie wpisy autora

Czytaj również